Các tổ chức cần sẵn sàng đối mặt với những vi phạm an ninh là điều khó tránh khỏi.

Tổng quan

Năng lực chống chịu không gian mạng là gì?

Doanh nghiệp ngày nay đang phải đối mặt với ngày càng nhiều mối đe dọa an ninh mạng, từ rò rỉ dữ liệu đến các cuộc tấn công ransomware. Mức độ rủi ro ngày càng cao buộc các tổ chức phải bảo vệ hoạt động và thông tin nhạy cảm của mình một cách toàn diện. Để làm được điều đó, doanh nghiệp cần tiếp cận khái niệm năng lực chống chịu không gian mạng (cyber resilience).

Năng lực chống chịu không gian mạng đề cập đến khả năng của tổ chức trong việc dự đoán, chống chịu, phục hồi và thích ứng trước các điều kiện bất lợi trong môi trường mạng. Khác với an ninh mạng truyền thống – vốn tập trung chủ yếu vào phòng ngừa, cyber resilience tiếp cận theo hướng tổng thể hơn. Cách tiếp cận này thừa nhận rằng các sự cố bảo mật là khó tránh khỏi và tập trung vào việc giảm thiểu tác động khi chúng xảy ra.

Các thành phần chính của Năng lực Chống chịu Không gian Mạng

Một chiến lược cyber resilience toàn diện đòi hỏi cách tiếp cận sâu rộng và có hệ thống. Dưới đây là các yếu tố cốt lõi và những bước thực tiễn để xây dựng năng lực này.

1. Đánh giá rủi ro và sự sẵn sàng

Đánh giá rủi ro – Nền tảng của khả năng chống chịu

Đánh giá rủi ro đóng vai trò như kim chỉ nam, giúp tổ chức định hướng trong môi trường không gian mạng phức tạp. Quá trình này bao gồm việc xác định các mối đe dọa tiềm ẩn, lỗ hổng và mức độ ảnh hưởng của chúng:

• Phân tích bối cảnh mối đe dọa: Thường xuyên đánh giá môi trường đe dọa, hiểu rõ các chiến thuật, kỹ thuật và quy trình mà tin tặc sử dụng. Cân nhắc các tác nhân như nhóm tội phạm có tổ chức, tấn công do quốc gia bảo trợ và mối đe dọa nội bộ.

• Quét lỗ hổng bảo mật: Thực hiện quét lỗ hổng định kỳ trên mạng, ứng dụng và hệ thống. Ưu tiên vá lỗi dựa trên mức độ nghiêm trọng.

• Phân tích tác động kinh doanh: Xác định các tài sản, quy trình và mối phụ thuộc quan trọng. Điều gì sẽ xảy ra nếu cơ sở dữ liệu khách hàng bị xâm phạm? Một cuộc tấn công ransomware sẽ ảnh hưởng thế nào đến hoạt động vận hành?

Lập kịch bản – Chuẩn bị cho những tình huống xấu nhất

Lập kịch bản giúp tổ chức hình dung các tình huống tấn công mạng có thể xảy ra và xây dựng chiến lược ứng phó phù hợp:

• Kịch bản ransomware: Nếu toàn bộ dữ liệu bị mã hóa và xuất hiện yêu cầu tiền chuộc, tổ chức sẽ phản ứng như thế nào? Việc có sẵn và kiểm thử kế hoạch ứng phó sự cố là vô cùng cần thiết.

• Tấn công chuỗi cung ứng: Giả định phần mềm của nhà cung cấp bên thứ ba bị xâm nhập, tổ chức sẽ giảm thiểu tác động ra sao?

2. Biện pháp bảo mật vững chắc – Củng cố tuyến phòng thủ

Kiểm soát truy cập – Tuyến phòng thủ đầu tiên

• Nguyên tắc đặc quyền tối thiểu: Giới hạn quyền truy cập của người dùng ở mức cần thiết cho vai trò của họ. Quyền quản trị phải được kiểm soát chặt chẽ.

• Xác thực đa yếu tố: Tăng cường bảo mật bằng cách yêu cầu nhiều yếu tố xác thực, chẳng hạn mật khẩu kết hợp mã SMS hoặc sinh trắc học.

• Thực hành lập trình an toàn: Lập trình viên giữ vai trò then chốt trong bảo mật. Cần được đào tạo về kỹ thuật lập trình an toàn nhằm ngăn chặn các lỗ hổng phổ biến như SQL Injection hay tràn bộ nhớ.

Ứng phó và phục hồi sự cố – Phục hồi mạnh mẽ hơn sau khủng hoảng

• Kế hoạch ứng phó sự cố: Đây là “bản đồ hành động” trong khủng hoảng, xác định rõ vai trò, kênh liên lạc và quy trình ra quyết định. Cần thường xuyên kiểm thử và cập nhật để đảm bảo toàn bộ đội ngũ sẵn sàng hành động.

• Sao lưu và khôi phục dữ liệu: Thực hiện sao lưu định kỳ các dữ liệu quan trọng, lưu trữ tách biệt khỏi môi trường vận hành. Việc kiểm thử khả năng khôi phục là yếu tố then chốt, bao gồm:
  • Kiểm thử định kỳ hệ thống sao lưu, cả tự động và thủ công.

  • Diễn tập khôi phục dữ liệu mô phỏng tình huống thực tế.

  • Xác minh tính toàn vẹn của dữ liệu sao lưu nhằm đảm bảo không bị lỗi hoặc thiếu sót.

  • Ghi chép và rà soát tài liệu quy trình sao lưu – khôi phục để phản ánh kịp thời các thay đổi về hệ thống.

  • Sử dụng sao lưu ngoài site và sao lưu đám mây để giảm rủi ro từ thảm họa vật lý.

• Giám sát liên tục: Triển khai hệ thống phát hiện xâm nhập (IDS), công cụ quản lý sự kiện và thông tin an ninh (SIEM) và phân tích hành vi nhằm phát hiện sớm các bất thường.

3. Hợp tác và chia sẻ thông tin – Sức mạnh từ sự đoàn kết

Quan hệ đối tác ngành

• Chia sẻ thông tin tình báo về mối đe dọa: Hợp tác với các tổ chức, hiệp hội ngành và cơ quan chính phủ để trao đổi chỉ dấu tấn công, mô hình xâm nhập và biện pháp giảm thiểu.

• Phòng thủ tập thể: Tham gia các nền tảng chia sẻ thông tin. Khi một tổ chức phát hiện tấn công, các đơn vị khác có thể chủ động phòng ngừa những mối đe dọa tương tự.

4. Bảo mật đám mây – Thích ứng trong môi trường số

• Khả năng chống chịu trên nền tảng đám mây: Hiểu rõ các biện pháp bảo mật của nhà cung cấp dịch vụ đám mây. Mặc dù đám mây mang lại khả năng mở rộng, nhưng cũng phát sinh rủi ro mới. Cần mã hóa dữ liệu, quản lý quyền truy cập và giám sát dịch vụ chặt chẽ.

• Mã hóa dữ liệu: Mã hóa dữ liệu khi truyền và khi lưu trữ để đảm bảo rằng ngay cả khi kẻ tấn công truy cập được dữ liệu, chúng cũng không thể dễ dàng đọc hiểu.

5. Đào tạo và nâng cao nhận thức cho nhân viên – Tường lửa con người

• Giáo dục an ninh mạng: Thường xuyên đào tạo nhân viên về các rủi ro mạng, giúp họ nhận diện email lừa đảo, kỹ thuật tấn công xã hội và các hành vi đáng ngờ.

• Văn hóa báo cáo sự cố: Khuyến khích nhân viên báo cáo sự cố kịp thời. Môi trường cởi mở giúp tổ chức phát hiện và phản ứng với mối đe dọa nhanh hơn.

Xây dựng tương lai chống chịu

Trong bối cảnh các mối đe dọa mạng không ngừng biến đổi, doanh nghiệp cần chuyển từ tư duy phản ứng sang tư duy chủ động. Một sự cố bảo mật có thể gây ảnh hưởng sâu rộng đến hệ thống, hoạt động, khách hàng, nhân viên và doanh thu. Bằng cách tích hợp năng lực chống chịu không gian mạng vào cốt lõi chiến lược, tổ chức sẽ sẵn sàng hơn trong việc đối mặt với vi phạm an ninh và phục hồi hiệu quả sau đó.

Unitas cam kết đồng hành cùng doanh nghiệp, cung cấp các giải pháp và phân tích an ninh mạng tiên tiến nhất. Để nhận được tư vấn chuyên sâu hoặc hỗ trợ nhanh chóng, vui lòng liên hệ với chúng tôi qua email: info@unitas.vn hoặc Hotline: (+84) 939 586 168.